Dolar 18,8197
Euro 20,3115
Altın 1.128,47
BİST 4.997,63
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul 5°C
Hafif Yağmurlu
İstanbul
5°C
Hafif Yağmurlu
Pts 2°C
Sal 3°C
Çar 5°C
Per 6°C

Akkuyu ilk birimin devreye alınacağı tarih emin oldu Gabar’da yeni keşifler gelebilir

Akkuyu ilk birimin devreye alınacağı tarih emin oldu Gabar’da yeni keşifler gelebilir
21 Aralık 2022 12:04
163

Enerji ve Natürel Kaynaklar Bakanı Fatih Dönmez, Doğalgaz’da son 20 senede sanki devrim yaşadıklarını, petrol de ise maksatlarının günlük 100 bin varil olduğunu belirterek, Gabar bölgesinde yeni keşiflerin geleceğinin müjdesini verdi. Dönmez ayrıca “Nükleer santral Akkuyu’da ilk birimi 2023 sonunda devreye alıyoruz” dedi.

Enerji ve Natürel Kaynaklar Bakanı Fatih Dönmez, Zonguldak’ın Çaycuma ilçesine bağlı Filyos beldesinde devam eden Doğalgaz Harekâta kuruluşunda basın üyelerini ağırladı.

Burada 2022 senesinde bakanlığın yaptığı çalışmalar ile 2023 gayelerini gazetecilerle paylaşan Bakan Dönmez, Akkuyu Nükleer efor santralinde ilk biriminin 2023 senesinin sonunda devreye alınacağını, gelecek 10 ila 20 sene içinde ise Nükleer efor santrallerinin ise ülkenin muhtelif yerlerinde görüleceğini açıkladı.

“Doğalgaz maliyetleri pandemi evvelinin çok üzerinde”

Bakan Dönmez, elektrikte heyeti eforlarını 100 bin MW üzerine çıkardıklarını anlatarak, “ Şuan Kasım ayı sonu itibari ile 103 bin MW’a heyeti eforumuz var. Yenilenebilir enerji açısından Avrupa da 5. sıradayız. Bu sene firmaya alınan elektrik yapım kuruluşlarının yüzde 94’ü yenilenebilir enerji kaynaklarından oluştu. Yeniden 2002 ile mukayese ettiğimizde elektrik yapım kuruluş rakamıyla bu seneki elektrik yapım kuruluş rakamına baktığımızda o tarihlerde yalnızca 298 santral varken bu gün Eylül sonu itibariyle 37 kat çoğalarak 11 bin 142 elektrik yapım kuruluşu var, lisanslı ve lisanssız olmak üzere. Bunların hepsini tabi bir merkezden hakimiyet etmek zorundasınız. O günkü yapıda hemen hemen tüm yapım, ağ kamu eline idarenirken bugün artık elektrik yapım kuruluşlarının yüzde 80’inden aşırısı özel sektörümüze ait. Elektrik dağıtım firmaları özeleşti. Kamunun elinde yalnızca yüksek gerilim hatlarını işleten TEİAŞ kaldı. Yenilenebilir enerjinin toplam heyeti efor içerisindeki hisseyi yüzde 53 olarak hakikatleşti. Surat lambanın 44’ü artık yenilenebilir kaynaklardan gelen enerjiyle çalışıyor. 11 Aralık günü ülkede üretilen harcanan elektriğin günlük bazlı yüzde 27.6’lık kısmını rüzgar santralleri karşılamış oldu. Zaman zaman rüzgarın hisseyi kömür gibi öteki santrallerin hissesinden daha fazla hakikatleşebiliyor. Özellikle son birkaç yıldır evvel pandemiden sonraki süratli derlenme, akabinde Rusya-Ukrayna arasındaki savaştan dolayı küresel piyasalarda enerji emtialarının maliyetlerinde anormal çoğalışlar yaşandı. Pandemi yarıyılında doğalgaz’ın bin metreküpü 100 dolar seviyesindeyken pandemiden sonra bu sayı 700-800, bin dolarlara çıkmıştı. Savaştan evvel 2022 Ocak ayında bu sayı 700-800 dolar bandına izliyordu. Savaşla beraber bin doların üzerine süratlice çıktı. 2 bin 500 doları gördü. Hatta ağustos ayında 3 bin 300 dolara erişen maliyetleri gördük. Bu şu demek; o tarih itibariyle bir metreküp doğalgazın maliyeti 3.3 dolar. Takribî 60 liradan bahsediyoruz. Toptan maliyetinden bahsediyoruz. Ondan sonra bir ölçü hafifleme oldu. Şunda da beynelmilel piyasalarda doğalgazın maliyeti bin 400-bin 500 dolar bandında seyrediyor. Hala pandemi evveli yarıyıllara gelmiş değil. Pandemiden evvelki maliyetler 10 sene geriye gittiğimizde bin metreküp doğalgazın maliyeti 250 ila 350 dolar bandında değişiyordu. Hala ciddi bir yükseliş var. Buna karşın hükümetimizin aldığı kararlarla hane ulusu başta olmak üzere çiftçi, Sivil Toplum Kuruluşu’lar, cem konutları, vakıflar ilave edildi. Elektrik tarafında özellikle düşük kademede destek meblağımız yüzde 50’ler mevkisinde, doğalgazda ise yüzde 75’ler mevkisinde devam ediyor. Yeniden hükumetimiz bir ekip regülasyonlarda farklılığa giderek misalin vergi tertip etmelerinde yerleşim grubunda Katma Değer Vergisi oranını yüzde 8’e çektik. Zirai sulamada da bu uygulamaya gidilmiş oldu. Yılbaşına girerken Türkiye Radyo Televizyon Kurumu hisseyi, enerji fonunu sıfırlamış olduk. Hala ödeme güçlüğü sürükleyen hanelerimize de 3-4 yıldır uyguladığımız sistem var. Elektrik tüketim takviyeyi uyguluyoruz. 2,4 milyon haneye erişti. Bu sene yeni bir uygulamaya daha geçtik. Daha evvel hükumetimiz bazı ailelere ısınma dayanağı çerçevesinde kömür dağıtımı yapıyordu. Fakat biz doğalgazı o kadar yaygınlaştırdık ki yurttaşlardan da bize arz gelmeye başladı. Kömür dayanağını doğalgaz dayanağı olarak faydalanabilir miyiz diye? Orada da 331 bin hane faydalanır gidişatta. 3-4 milyon haneye kadar çıkabilecek imkan da söz mevzusu” diye konuştu.

“Doğalgazda devrim yaşandı”

Doğalgaz mevzusunda 20 senede devrim yaşandığını da anlatan Bakan Fatih Dönmez, “ 20 sene evvel yalnızca 5 şehir 57 ilçe doğalgaz konforundan faydalanırken bugün bu sayı 81 şehrimizde 703 mesken ünitesine çıktı. Son 20 senede doğalgaz ihtimali sunulan yurttaşımızın rakamı 69 milyona çıkmış oldu. Cumhurbaşkanımızın Batıda ne varsa Doğu’da o olacak vizyonu çerçevesinde 81 şehrimizin tamamına doğalgazı kavuşturmuş olduk. Geçtiğimiz Cuma günü doğalgazda son derece ehemmiyetli olan ve talep güvenliğimiz açısından da ehemmiyetli bir kuruluşun açılışını yaptık. Denizlerdeki Avrupa’nın en büyük yeraltı doğalgaz ambarını hizmete açtık. Depolama kapasitesi 4,6 milyar metreküp. Tuz gölünde 3-4 sene evvel devreye aldığımız ambar 1.2 milyar metreküp. Toplamda 6 milyar metreküpe sahip depolama kapasitemiz oldu. Her iki kuruluşumuzu kışa girmeden eylül itibariyle bütün doldurduk. Halen kullanmış değiliz. Lüzum oldukça kullanmayı tasarlıyoruz. Yeniden tuz gölünde genişleme kapasitesi devam ediyor. İki sene içerisinde genişleme kapasitemiz 5.4 milyar metreküpe eriştireceğiz. Böylece 10 milyar metreküplük bir depolama hacmine erişeceğiz” dedi.

“Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı petrol yapım kapasitesini yüzde 50’den fazla artırdı”

Son 5 senede Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı petrol yapım kapasitesini neredeyse yüzde 50’den fazla artırdığını da kaydolan Bakan Dönmez, “ Günlük 40 bin varil olan kapasitemizi 65 bine çıkardık. 15 bin özel sektör imali var ve buda 80 bin varil yapımından bahsediyoruz. Petrolde amacımız günlük 100 bin varile çıkmak. Doğalgazda ayrı bir sayfa çok daha büyük bir ölçüde imali yapmış olacağız. Bu haliyle bu sene itibariyle Türkiye’nin kullanmış olduğu petrolün yüzde 10’nu yerli kaynaklardan üretebilir hale geldik. Önümüzdeki sene bu ölçü çoğaldıkça yüzde 10’un üzerinde yerlilik oranını tutmuş olacağız” ifadesinde bulundu.

“Cumhuriyetin 100. senesinde gazı sisteme vermeyi tasarlıyoruz”

Sondaj filolarını her sene artırdıklarını da belirten Enerji ve Natürel Kaynaklar Bakanı Fatih Dönmez, “Üç gemimiz vardı. Dördüncüsü Abdülhamid han sondaj gemimiz filomuza katıldı. Akdeniz’de de şu anda Taşucu-1 kuyusunda sondajlarına devam ediyor. 2020 senesinde ilk keşif açıklaması yaptıktan sonra hızla projenin ve sahanın geliştirmesiyle alakalı adımları atmaya başlamıştık. Üzerinden iki sene gibi bir zaman geçti. Şu anda karadaki harekâta kuruluşumuzun ilerleme oranı yüzde 80-85 mevkisinde. Deniz de boru hattı serim işleri bitirildi. İlk fazda 10 kuyu kastetmiştik. 9’nun harekâtı bitti. Onuncunun da belki önümüzdeki hafta bitirilmiş olacak. Kuyu açmak yetmiyor. Kuyu içinde testler var. Devreye alınması gereken unsurlar var. Kuyu üstü bitirme harekâtlarımız var. O kuyuları bizim emin toplama merkezinde kuyulardan çıkan gazı toplamamız gerekiyor. Dağıtım merkezinden de çıkan gazı karaya sevk etmemiz gerekecek. Tam bunlar suyun 2 bin 200 metre altında asıllaşıyor. Su altı robotlarıyla asıllaşıyor. Son yarıyılda yaygınlaşan kapalı operasyon dedikleri cerrahi müdahaleden farksız. 2 bin 200 metre yukarıyadan cerrahlarımız vanayı, donanımları, boruların kurulumlarını yapıyorlar. Şu an projemizde 8 bin şahıs çalışıyor. Gece dâhil 24 saat temeliyle çalışmalarımız devam ediyor. Deniz tarafında 51 gemiyle harekât devam ediyor. Üç sondaj gemimize eşlik ediyorlar. Yalnızca sondaj harekâtları yok. Öteki harekâtları da bu gemilerle beraber yapıyoruz. Bu haliyle baktığımızda keşifderi yapıma dünyanın en süratli devreye, deniz saha geliştirme projesi olacak. Bunda da iddialıyız. Bir aksaklık çıkmadığı takdirde Mart ayında önümüzdeki sene cumhuriyetimizin 100. senesinde bu gazı sisteme vermeyi tasarlıyoruz. İlk etapta da 10 milyon metreküplük senelik 3,5 milyar metreküplük doğalgaz imaline denk geliyor. 2026-2027’ye kadar da maksimum yapım seviyesine çıkartacağız. Ülkemizin gereksiniminin yüzde 25 yüzde 30’luk kısmını buradan karşılayacağız. Hanelerdeki gazın tamamı Karadeniz’den çıkan gazdan karşılanacak.” dedi.

“Belki yeni keşiflerde o bölgeden gelebilir”

Doğalgaz keşiflerinin yanı gizeme karada da ciddi anlamda arama yapım faaliyetlerini artırdıklarını da anlatan Bakan Dönmez, şunları söyledi:
“ Bu sene içerisinde Adana’da daha evvel duyuru ettiğimiz 8 milyon varillik petrol bulgumuz var. Orada şu anda yapım devam ediyor. Günlük bin, bin 200 varil ortamında. Geçtiğimiz hafta Cumhurbaşkanımızın açıkladığı Gabar bölgesinde şehit Esma Çelik kuyularından günlük 5 bin 350 varillik yapım yakaladık. Bu sahada tuttuğumuz bu keşif 2022 senesinde ilk on keşifderi birisi oldu. Sanırım 7. sırada yer aldı. O sahada yeniden sismik çalışmalarımıza devam ediyoruz. Dostlar da ümitliler. Belki yeni keşiflerde o bölgeden gelebilir. O sahadaki kuyu başı imallerimiz bin varilin üzerinde. Türkiye’de kuyu başı imallerimiz vasati 60 varil ortamında. Bir Körfez ülkelerindeki gibi yüksek ölçülerde değil. Buradaki kuyularda kuyu başı imalin bin varilin üzerine izliyor olması bizim için son derece coşturucu maliyetlerimizi de ciddi anlamda düşürmüş oluyor. Oradaki petrolün niteliği de 36 API oldukça nitelikli. İlk keşiflerimiz Batman bölgesi. Orada 300 kuyuda günlük 6 bin – 6 bin 500 varil yapım yaparken, burada 5 kuyudan 5 bin 250 varil yapım yapıyoruz. Aradaki kuyu başı yapım ve sahanın faydalılığını göstermesi açısından bu sayılar son derece ehemmiyetli. Batman’daki petrol, petrolcülerin deyimiyle daha ağır. Gravitesi de diğerine göre neredeyse yarı yarıya daha düşük.”

“İlk birimi firmaya almak amacındayız”

Türkiye olarak bir öteki ehemmiyetli mega projelerinden birinin de Akkuyu nükleer efor santrali olduğunun altını çizen Bakan Dönmez, “ Artık orada dördüncü birimin esasını bu sene içerisinde atmıştık. 20 binin üzerinde sahada çalışma var. 2023 seneyi sonuna doğru allahın izniyle ilk birimi firmaya almak amacındayız. Bunun yanı gizeme ülkenin 2053 net sıfır emisyon maksadı doğrultusunda artan enerji lüzumunu yalnızca yenilenebilir enerji kaynaklarından karşılama ihtimali olmadığı için nükleer santrallere daha fazla yatırım yapmamız gerekecek. Nitekim Avrupa Birliği kurulu nükleer santrallere yeşil yaftayı verme kararı aldı. Biz de önümüzdeki 10’lu 20’li senelerde nükleer efor santrallerini ülkemizin muhtelif yerlerinde görmeye başlayacağız.” dedi.

Bakan Dönmez, özellikle madenciliğin yoğun olarak faaliyet gösterdiği yerlerde ara teknik personel, teknisyen lüzumunu karşılamak için Ulusal Eğitim Bakanlığıyla yaptıkları protokol ve işbirliği çerçevesinde ülkenin muhtelif yerlerinde madencilik lisesi açtıklarını da söyledi.
Dönmez, “Tematik olarak ismi madencilik lisesi. Bazı şehirlerde de olağan mesleksel eğitim mekteplerinde, iş liselerinde madencilik kısmı açmak suretiyle de bu gereksinimi gidermeye çalışıyoruz. Bu sene içerisinde dünyanın en büyük ikinci ender toprak elementi rezervi bulgusunu açıklamıştık. Eskişehir’de açıklamıştık. Kaptan yapım kuruluşları devreye girmek üzere. Ardından da endüstriyel ölçekte imali yapacak çalışmaları da başlatacağız. Bu sene Türkiye’nin ilk Ferrobor yapım kuruluşunun esasını attık. Sanayinin lüzum dinlediği alıngan malzemelerden birisi. Bunun artık yapımını kendi kuruluşlarımızda yapıyor olacağız. Bor satışlarında dünyada pazar hissesine baktığımızda liderliği bizde. İhracatta rekor geliyor gelmek üzere. Son bilgilere göre 1,25 milyar dolarlık ihracatı asıllaştırdık. Ancak daha evvel de ifade ettiğimiz gibi ana amacımız ana çiğ madde yerine katma kıymetli mahsulleri dünyaya satmak. Enerji yararlılığı özellikle son senelerde sıkça üzerinde konuşulan mevzuların başında geliyor. Ülkemizde de Enerji faydalılığını teşvik etmek için muhtelif eylem tasarıları hazırladık. Sanayiden işyerlerine, hane milletine, zirai faaliyetlere varıncaya kadar bir hayli alanda enerjiyi daha faydalı kullanma ihtimali söz mevzusu. Yaptığımız çalışmaların da sonuçlarını almaya başladık. 2017-2021 seneleri arasında takribî 6,5 milyon liralık bu alanda yatırım yapıldı. Buradan da 4,5 milyon ton eşdeğeri tasarrufu sağlanmış oldu. Petrol enerji tasarrufu sağlanmış oldu. Enerji faydalılığını yapmamış olsaydık 5,4 milyar metreküp gaz daha fazla ithal edecektik. Bu alan tasarruf etmek suretiyle bize ihtimal de sağlamış oldu. Sera gazı salınımı da eksiltmiş olduk. Takribî 43 milyon tonluk. Enerji alanında Ar-Ge çalışmalarını, yenileştirme yenilik çalışmalarına devam ediyoruz. Avrupa’nın ve Ortadoğu’nun ilk ve tek entegre güneş paneli Ankara’da çalışıyor. Üretilen oturumlar Karapınar’daki Konya sahasında oradaki sahada tatbik ediliyor. Heyeti efor bin mgw yanaştı. 2023 senenin ilk çeyreğinde açılışını yapacağız. O güneş kuruluşu güneş elektrik santrali Avrupa’nın en büyüğü olacak. Dünya’nın da beşinci büyük santrali olacak” diye konuştu.

Bakanlığın 2023 seneyi amaçlarını da açıklayan Enerji ve Natürel Kaynaklar Bakanı Fatih Dönmez, konuşmasını şu sözlerle sürdürdü:
“ Birincisi nükleer efor santralinin ilk yakıtını getirmeyi ve birinci birimin elektrik imaline başlamasını amaçlıyoruz. Önümüzdeki senenin ilk ayında bor karbür fabrikamızın hizmete açacağız. Ferrobor yapım kuruluşunu hizmete açacağız. Lityum projemiz devam ediyor. Kaptan kuruluşumuzdan bahsetmiştim. Önümüzdeki sene o kuruluşun esaslarını atacağız. Tuz gölündeki doğalgaz depolama genişleme çalışmaları devam edecek. İki sene içerisinde orayı da bütün kapasite devreye almayı hedefliyoruz. Üçüncü FSRU-LNG terminalimizi alacağız. FSRU-LNG gemimizin gelmesini bekliyoruz terminalimizi firmaya alacağız. Petrol ve doğalgaz arama emelli sondaj rakamını artırıyoruz. Bu yıl 150-160 arasında bir sondajımız olacak. Önümüzdeki sene 200’şan üzerinde Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı sondaj faaliyetine girişecek. Bunun yarısından aşırısı arama emelli olacak. Zira bulmak için aramak gerekiyor. Bulanlar da arayanlar. Böylece 100 bin varil petrol amacına erişeceğiz. Karadeniz gazının ilk fazını da önümüzdeki sene hizmete almaya hedefliyoruz. Vizyon projelerinden birisi Türkiye’nin enerjide ticaret merkezi haline dönmesi. Fiziki altyapımızı bu işe geçimli hale getiriyoruz. Ciddi güçlü yanlarımız var. Avantajlarımız var. Bu fırsatı iyi değerlendirmek istiyoruz. Uzunca bir zamandır üzerinde konuştuğumuz mevzuydu. Türkiye hem kendi talep güvenliğini sağlarken, çok kritik beynelmilel projelerede ortaklık yaptı. Türk Akım-TANAP gibi. TANAP’ın kapasitesini artırılması güzergahında ortaklar arasında görüş birliği söz mevzusu. Allahın İzniyle iki katına çıkacak. TANAP’ın taşıma kapasitesi 16 milyar metreküpten 32 milyar metreküpe çıkmış olacak. Bu ve öteki projelerle beraber Türkiye yalnızca kendi enerji lüzumunu değil. başta güneydoğu, Avrupa ülkeleri olmak üzere Avrupa’ya bu mevzuda enerji mahsullerinin taşınması, iletilmesi mevzusunda destek olmaya devam edecek. Uzunca bir zaman işlettiğimiz ticaret platformumuz var, EPİAŞ üzerinde. Hem elektrik tarafında hem doğalgaz tarafında. Buradaki bilgimizi ve deneyimlerimizi beynelmilel gaz ticaret merkezinde kullanabileceğimizi değerlendiriyoruz. Bu mevzuda ticaret yaptığımız kaynak ülkeler başta olmak üzere bizim üzerimizden doğalgaz ithal eden ülkelerle de istişare emelli görüşmelerimizi yapıyoruz. Kısa bir zaman içerisinde yol haritamızı kamuoyu ile paylaşmış olacağız. Böylece bölgesinde ve dünyada referans gaz maliyetinin tanımlandığı gaz ticaret merkezine sahip olacağız. Önümüzdeki sene gayeleri arasında İstanbul’da beynelmilel gaz konferansı tertip etmek tasarımız var. Şubat ayı gibi bize doğalgaz tedarik eden ülkelerle bizim sistemlerimizi, projelerimizi altyapımızı kullanarak doğalgaz ithal eden ülkeleri İstanbul’da aynı masa çevresinde bir araya getirmeyi kastediyoruz.”

YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

maltepe escort ataşehir escort anadolu yakası escort kadıköy escort anadolu yakası escort ataşehir escort ümraniye escort pendik escort kartal escort